Geschiedenis van Genk

 

Genk in de tijd

De vroegste tijden

Ja, we geven het graag toe. Beweren dat Genk een rijk historisch verleden heeft is een beetje bij de haren getrokken, een tikkeltje overdreven zeg maar. Hier vonden geen grote veldslagen plaats en, voor zover we het konden nagaan natuurlijk, hebben Caesar, Karel de Grote of Napoleon nooit één voet op Genkse bodem gezet. Bovendien zijn Alexander de Grote en Attilla de Hun domweg de verkeerde kant gaan veroveren?

Et alors, is dit een probleem? Zijn het ontbreken van een middeleeuwse burcht of stadswallen een ondraaglijk gemis? Moeten wij Genkenaars dan met het schaamrood op de kaken en boordevol complexen door het leven gaan? We denken er niet aan! Integendeel. 

 

Vondsten via opgravingen hebben aangetoond dat ook op het Genkse grondgebied jagers/verzamelaars geleefd hebben. Toegegeven geen fragmenten van Neantherthalerschedels, want dat had ons pas echt op de kaart van de paleonto- en archeologen gezet, maar toch een verzameling stenen pijlpunten, primitieve schrapers en bijlen (sommige exemplaren meer dan 5000 jaar oud). Een heus urnenveld ter hoogte van Waterschei (Maaseikerbaan) is dan weer het ultieme bewijs van bewoning tijdens het Ijzertijdperk Dan wordt het een beetje stil. Genk lijkt eeuwenlang een vredig landelijk bestaan geleden te hebben. Hutjes op de heide, arme keuterboertjes met schapenkuddes en een paar magere koeien. Maar schijn bedriegt.

Donkere tijden

Plunderingen, brandstichting, moord en verkrachting zijn eeuwenlang ons trieste deel geweest. Het neutrale land van Loon waartoe wij behoorden was namelijk de gedroomde corridor voor troepenbewegingen. Legers die langstrokken richtten grote schade aan. De zwaarbewapende huurlingen gedroegen zich als beesten. De geterroriseerde bevolking kon kiezen. Ofwel werd de toch al schrale oogst en het vee opgeëist of er dienden hoge geldbedragen betaald. Genk ging in Bilzen, Maastricht ja zelfs tot in Roermond grote sommen geld lenen om haar inwoners te vrijwaren van geweld. 

Leningen die amper konden afgelost worden want daar verscheen alweer het volgende leger. Dikwijls werden enkele van onze burgers in een kerker opgesloten tot deverschuldigde som betaald werd. In ons Genkse stadsarchief zijn documenten uit de 15de tot de 18de eeuw bewaard gebleven die van deze aartsdonkere tijden getuigen.

 

Mooie tijden

Ondanks de industrialisatiegolf in de 19de eeuw blijft het landelijke karakter van onze regio opmerkelijk behouden. De schoonheid van ons golvende Kempische landschap wordt hierdoor het Eden voor tal van landschapsschilders. In de dorpskern worden hotels en pensionnetjes gebouwd die behoorlijk veel stadsvolk over de vloer krijgen. Wij worden zelfs heel even een befaamd kuuroord door de Kneippvestiging in Bokrijk.

 

Tijden van overvloed

De Leuvense geoloog André Dumont bracht de totale ommekeer. Op zijn initiatief werden er in onze ondergrond boringen verricht. Hij stootte op dikke steenkoollagen diep onder de grond. De ontluikende zware industrie in ons land jubelde. Eigen energiebronnen waren ontzettend belangrijk wilde België economisch iets te betekenen hebben. In Winterslag, Waterschei en Zwartberg werd koortsachtig gewerkt. Mijnsites werden opgericht en tuinwijken gebouwd. 29 en 524, twee cijfers spreken boekdelen. In 1900 was de bevolkingsdichtheid 29 mensen per km², in 1967 waren er dat 524. 

 

De eerste migrantenstromen (Oost-Europeanen) kwamen vanaf 1920. later volgden de Italianen, Grieken, Spanjaarden en Portugezen. Nog later Turkse en Marokkaanse mensen. Het multiculturele Genk werd een feit. In het spoor van de kolennijverheid zag de auto-industrie een toekomst in onze contreien. Ford Genk dat zich hier in 1960 kwam vestigen vond hier genoeg ruimte en kracht. De jonge bevolking vormde een enorm potentieel. Maar niet alleen Ford, er was ook nog A.L.Z, , Hooker Chemical, Agglo… de lijst is nog lang. Drieënveertigduizend arbeidsplaatsen bieden we nu, anno 2003. 

 

Tijden van feesten

Geschiedenis wordt lang na de feiten geschreven. Begrijpelijk want een zekere afstand is nodig om objectief terug te kunnen kijken in de tijd. Toch een kleine voorspelling. De uitstraling die onze stad kreeg sinds de sportieve successen van V.C. Hörmann, het Europese parcours van K.F.C. Winterslag, Thor Waterschei en het huidige K.R.C. Genk zouden wel eens heel belangrijk geweest kunnen zijn. En indien dit dan toch niet zo is, geeft niets hoor.  

Genkenaars vieren graag!