Expo op C-mine: blauwe lucht met een donkere waarheid

Gepubliceerd op maandag 29 maart 2021 14.04 u.
Tot 30 mei kan je op C-mine gaan kijken naar de spraakmakende expo ‘1078 Blue Skies, 4432 Days’ van de Belgische multidisciplinaire kunstenaar Anton Kusters. “In mijn projecten staan geschiedenis, cultuur en herinneringen centraal, maar de toeschouwer beslist zelf wat die ziet.”

1078 Blue Skies / 4432 Days? Waarover gaat deze tentoonstelling?

Anton Kusters: “Deze expo wil mensen aanspreken over gemeenschappelijke trauma’s en pijnlijke herinneringen uit de geschiedenis, in dit geval de nazikampen uit de Tweede Wereldoorlog. Ik doe dit met een reeks van mooie en schijnbaar onschuldige foto’s van blauwe
luchten. Toch schuilt er een donkere waarheid achter."

Je hebt hiervoor een lange reis afgelegd. Wat heb je gedaan?

Anton Kusters: “Ik heb in zes jaar tijd een reis van 177.828 kilometer afgelegd in Duitsland en enkele andere Oost-Europese landen die toen deel uitmaakten van het voormalige Derde Rijk. Daar fotografeerde ik er de blauwe lucht boven de gekende locaties van 1078 voormalige naziconcentratiekampen.”

Wat was je drijfveer om aan dit project te beginnen?

Anton Kusters: “Dat is een persoonlijk verhaal. Mijn moeder vertelde me over mijn grootvader
Gaston die in de Tweede Wereldoorlog ondergedoken moest leven. In 1943 werd hij bijna opgepakt door de nazi’s maar hij kon bij toeval ontsnappen. Ik hoorde dit verhaal pas nadat mijn grootvader overleden was. Ik wou begrijpen waarom ze het op hem gemunt hadden en wat er zou gebeurd zijn áls ze hem hadden gedeporteerd.

Bij mijn eerste reis naar Auschwitz kwam ik te weten dat er véél meer kampen waren dan we op school leerden. Dat raakte mij enorm. Ik maakte de belofte voor mezelf om al die plekken te bezoeken.”

Je raakt hier een heel gevoelig thema. Hoe zie jij je bijdrage aan het verwerken van dit maatschappelijke trauma?

Anton Kusters: “Door heel veel te leren, te zoeken, proberen te begrijpen. Ik sprak als kunstenaar én als mens met overlevenden van de kampen. Jarenlang deed ik onderzoek naar wat er zich precies op die plekken had afgespeeld. Ik werk ook samen met geluidskunstenaar
Ruben Samama. We roepen in de tentoonstellingsruimte een sfeer op die aanzet tot herdenking. Maar we willen geen gevoel opdringen. De installatie nodigt uit om zelf na te denken en te beslissen wat je ziet. Want de waarheid heeft niemand in pacht. Ik weet alleen dat herdenking belangrijk is voor een samenleving. Ruben en ik omschrijven het zo: ‘ons collectief geheugen is een levend iets dat voorzichtig gedragen moet worden door elke nieuwe generatie.
Elke generatie getuigt er op een andere manier over en gaat er anders mee om’.”

Je expo was al te zien in heel wat Europese landen. Wat krijgen de bezoekers op C-mine te zien?

Anton Kusters: “De tentoonstelling bestaat uit twee delen. Er is de artistieke presentatie en daarnaast ook een unieke blik achter de schermen van het project. Je ontdekt zo meer over de ingewikkelde reis en het vele onderzoek dat in het project kroop. We tonen ook stukjes uit een documentairefilm die de Zwitserse documentairemaker Adrian Kelterborn maakt over het project.”

Tot 30 mei 2021

1078 Blue Skies, 4432 Days collected works

Energiegebouw C-mine

Gratis – tijdslot reserveren via www.c-mine.be.