Stad Genk zet een nieuwe stap in de energietransitie. De stad start met de opbouw van een lokale, stadsbrede energiegemeenschap. Daarmee kunnen inwoners, verenigingen en bedrijven rechtstreeks hernieuwbare energie met elkaar delen. Genk is het eerste openbaar bestuur dat energiedelen op deze schaal opzet. De firma EnergySwap kreeg de opdracht om de energiegemeenschap uit te werken.
Heb je zonnepanelen en produceer je meer duurzame stroom dan je op dat moment nodig hebt? Dan kan die energie voortaan naar een andere Genkenaar, vereniging of bedrijf gaan die op datzelfde moment extra energie nodig heeft. Zo blijft duurzame, lokaal opgewekte energie zoveel mogelijk lokaal.
Ook wie zelf geen zonnepanelen of een windinstallatie heeft, kan deelnemen. Je hoeft dus geen energieproducent te zijn om voordeel te halen uit de energiegemeenschap.
Van Genkenaar naar Genkenaar
Het principe is eenvoudig. Wie zonnepanelen heeft en op een bepaald moment duurzame energie over heeft, kan die energie verkopen aan iemand die op datzelfde moment extra energie nodig heeft. Dat gebeurt aan een afgesproken prijs.
Die prijs ligt hoger dan wat je normaal krijgt voor zonne-energie die je op het net zet. Tegelijk ligt de prijs lager dan wat je normaal betaalt wanneer je energie van je energieleverancier koopt. Zowel de verkoper als de koper kan er dus financieel voordeel uit halen. Daarnaast worden Genkenaren en Genkse bedrijven op deze manier nauw betrokken bij de energietransitie.
“Met deze energiegemeenschap maken we van lokale energie iets waar iedereen aan kan deelnemen. Wie zonnepanelen heeft, kan zijn overschot delen met een andere Genkenaar. Maar ook wie geen zonnepanelen heeft, kan gebruikmaken van lokaal opgewekte energie. Zo maken we de energietransitie concreet en zorgen we ervoor dat de opbrengst van onze lokale energie zoveel mogelijk in Genk blijft”, zegt Karel Kriekemans, schepen van Duurzaamheid.
Gratis
Voor de energiegemeenschap wordt een coöperatieve vennootschap opgericht. Die bepaalt de afspraken en de spelregels. Iedereen die deelneemt aan de energiegemeenschap wordt lid van deze vennootschap en krijgt dus ook een stem. De instap is kosteloos. De leden bepalen onder meer samen aan welke prijs de duurzame energie wordt gedeeld. Zo wil de stad een systeem creëren waarbij iedereen voordeel heeft en samen investeert in het duurzaam opwekken van die energie.
Meer lokale duurzame energie, minder CO2
De energiegemeenschap heeft niet alleen een financieel voordeel. Door meer lokaal duurzaam opgewekte energie te gebruiken, is er minder energie van buitenaf nodig. Dat helpt om de CO2-uitstoot te verlagen en maakt Genk minder afhankelijk van buitenlandse energiemarkten en prijsschommelingen.
De stad hoopt bovendien dat meer mensen investeren in zonnepanelen. Wie zonnepanelen laat plaatsen via de groepsaankoop van stad Genk kan daarvoor een scherpe prijs krijgen. Ook verenigingen en scholen kunnen zonnepanelen laten plaatsen via een energiecoöperatie, zonder zelf de investering te moeten dragen.
Tijd om te groeien
Energie delen van Genkenaar naar Genkenaar kan niet van vandaag op morgen. De komende periode wordt de energiegemeenschap verder opgebouwd. EnergySwap werkt onder meer aan de oprichting van de coöperatieve vennootschap en aan een gebruiksvriendelijke website.
Via die website zullen inwoners, verenigingen en bedrijven zich kunnen aanmelden op het digitale platform van EnergySwap. Ze zullen er ook hun energiedeling kunnen opvolgen. Een simulator zal tonen welk financieel voordeel deelname voor hen kan opleveren. De stad onderzoekt daarnaast hoe ook mensen die moeilijk hun energiefactuur kunnen betalen voordeel kunnen halen uit de energiegemeenschap.
"Via het digitale platform van EnergySwap wordt lokaal opgewekte hernieuwbare energie eenvoudig, schaalbaar en rechtstreeks gedeeld tussen inwoners, bedrijven en de stad. Wij zijn trots om de digitale motor te zijn achter ‘van Genk voor Genk’. De energietransitie slaagt pas écht als duurzame energie voor iedereen toegankelijk, voordelig en zorgeloos wordt: tot in de puntjes geregeld, zowel technisch als administratief," vertelt Giancarlo Stanco van EnergySwap.
Stad Genk ondersteunt de energiegemeenschap maximaal drie jaar. In die periode moet het systeem kunnen groeien en voldoende deelnemers aantrekken. Daarna moet de energiegemeenschap zelfstandig kunnen werken en eventueel ook uitbreiden buiten Genk.
Lokale energie zorgt voor lokaal voordeel
“Met ‘van Genk voor Genk’ kiezen we bewust voor een systeem waarbij lokale energie ook lokaal voordeel oplevert. We willen inwoners, verenigingen en bedrijven samenbrengen rond een positieve oplossing. Zo maken we van de energietransitie niet alleen een klimaatverhaal, maar ook een verhaal van samenwerking en lokale meerwaarde,” besluit burgemeester Wim Dries.