Meer dan 8.000 keer deden inwoners uit Genk, As en Zutendaal de voorbije jaren een beroep op de dienstverlening van DIGIhulp GAZ. Via DIGIpunten, DIGIdokters, opleidingen en een uitleendienst van laptops kregen duizenden burgers ondersteuning bij digitale vragen. Toch dreigt een deel van die succesvolle werking te verdwijnen nu de Vlaamse subsidies aflopen. Stad Genk betreurt die beslissing en vraagt structurele ondersteuning om digitale inclusie ook in de toekomst te garanderen.
"De vraag naar digitale hulp blijft jaar na jaar stijgen. Alleen al in het eerste kwartaal van 2026 zagen we 30 procent meer bezoekers dan een jaar eerder", zegt schepen van Welzijn Sara Roncada. "Net op het moment dat steeds meer mensen ondersteuning nodig hebben, vallen de middelen weg. Dat is bijzonder moeilijk uit te leggen."
Eén op vier 55-plussers bereikt
Via DIGIhulp GAZ, een samenwerking tussen Genk, As en Zutendaal, investeerde Genk de voorbije jaren sterk in digitale inclusie. De werking richt zich op mensen die moeite hebben om mee te zijn met de snelle digitalisering van onze samenleving, zoals senioren, werkzoekenden, langdurig zieken, nieuwkomers en mensen in een kwetsbare situatie.
Sinds de start van de werking werden ruim 5.000 Genkenaren bereikt. Dat komt overeen met ongeveer één op vier inwoners ouder dan 55 jaar.
Vandaag kunnen inwoners terecht in 17 DIGIpunten verspreid over de regio, waaronder in de bibliotheek, dienstencentra, buurthuizen, Sociaal Huis Portavida, het Ziekenhuis Oost-Limburg en het stadhuis. Daar helpen DIGIdokters burgers met praktische vragen over digitale toepassingen.
"De meest voorkomende vragen gaan over itsme, online formulieren, e-mail, apps en digitale dienstverlening, vertelt schepen Roncada. We zien ook steeds meer vragen rond artificiële intelligentie. Het toont aan hoe snel de digitale wereld evolueert en hoe belangrijk laagdrempelige ondersteuning blijft."
Naast individuele hulp volgden bijna 3.000 cursisten een opleiding, workshop of lezing. De stad investeerde bovendien in een uitleendienst van laptops voor inwoners die zelf niet over de nodige apparatuur beschikken.
Digitale kloof blijft hardnekkig
Volgens de stad is de digitale kloof vandaag niet langer vooral een kwestie van toegang tot technologie. Vrijwel iedereen beschikt over een smartphone, computer of internetverbinding. Het echte probleem zit in de vaardigheden.
"Nog altijd vindt bijna de helft van de Vlamingen zichzelf digitaal onvoldoende vaardig. Een grote groep heeft begeleiding nodig om online mee te kunnen", zegt burgemeester Wim Dries. "Wie digitaal uit de boot valt, riskeert ook uitgesloten te worden van dienstverlening, informatie en maatschappelijke kansen. Daarom is investeren in digitale inclusie geen luxe, maar een noodzaak."
De stad wijst daarnaast op nieuwe uitdagingen zoals cybercriminaliteit, online fraude en de snelle opmars van artificiële intelligentie.
Succesvolle werking moet inkrimpen
Ondanks de bewezen resultaten lopen de Vlaamse middelen voor de Digibanken af op 31 juli 2026. Sinds de opstart werd de werking volledig gefinancierd met Vlaamse en Europese middelen, goed voor een totaalbudget van ongeveer 1,6 miljoen euro.
Om de dienstverlening niet volledig te verliezen, werkte Genk een verduurzaamheidsplan uit. Toch zijn ingrijpende besparingen onvermijdelijk.
De personeelsomkadering wordt gehalveerd van vier naar twee voltijdse medewerkers. De outreachende werking naar kwetsbare doelgroepen wordt geminimaliseerd, het aanbod van opleidingen zal verminderen en de uitleendienst van laptops wordt op termijn herbekeken. De DIGIpunten blijven behouden, maar zullen voortaan uitsluitend draaien op de inzet van vrijwilligers.
"Dat we moeten afbouwen terwijl de vraag blijft groeien, is bijzonder jammer", zegt Sara Roncada. "De voorbije jaren hebben we bewezen dat deze aanpak werkt. Burgers vinden hun weg naar onze dienstverlening en komen terug omdat ze geholpen worden. Het zou zonde zijn om die opgebouwde expertise verloren te laten gaan."
Oproep voor structurele steun
Stad Genk sluit zich aan bij de oproep van heel wat andere lokale besturen om digitale inclusie structureel te verankeren in het beleid.
"De digitalisering van onze samenleving zal alleen maar toenemen", besluit burgemeester Dries. "Lokale besturen worden steeds vaker het eerste aanspreekpunt voor inwoners die vastlopen. Als Vlaanderen verwacht dat steden en gemeenten die rol opnemen, dan horen daar ook structurele middelen tegenover te staan. Anders dreigen net de meest kwetsbare inwoners opnieuw uit de boot te vallen."
